Achter ons
Het strand van Soulac-sur-Mer is zoals ik me een strand aan de Franse kust voorstel. Precíes wat we zochten na een paar zomers kamperen in de bergen. Liggende chillers en lachende beachballers in het zand, geen wolkje aan de lucht. Een uitgestrekte, heldere zee waar het - in het met roodgele vlaggen afgebakende deel - krioelt van de lichamen. Mensensoep noemen wij dat. Dat is wat we vóór ons zien. Dan áchter ons. Dat uitzicht in Soulac-sur-Mer is vooral sur-real. De lucht is geel, bruin en op sommige plekken zelfs zwart, grijs. Overduidelijk rook. De vraag is: waarvandaan? Is de wind gekeerd waardoor de rook van de bosbranden bij Bordeaux deze kant opkomt? Dat lijkt niet het geval. Volgens de app – en onze eigen ogen – is een paar kilometer verderop, vlak bij het dorp van onze camping, een nieuwe brand ontstaan.
‘De tent!’ schrikt Faas. De tent is vervangbaar, zeggen we. Ik ben a-typisch kalm. Dat komt bovenal omdat we compleet zijn, hier met z'n viertjes. En omdat we voor de zekerheid alle belangrijke spullen in de auto hebben gedouwd voor we naar het strand gingen. Onzin, volgens onze Duitse buurman, die branden zijn 70 kilometer verderop. Klopt, maar wat zegt dat? Ook hier is het al weken kurkdroog. Wat we wéten is dat rond Bordeaux honderdduizenden mensen zijn geëvacueerd. Dorpen worden ontruimd, huizen gaan verloren. Mijn nichtje moest midden in de nacht met haar gezin de camping verlaten.
Bezorgde mensen appen: hoe is jullie vakantie? Vrienden die nog moeten vertrekken, vragen: hoe erg is het daar? Wij zijn oke, zeggen we al dagen. Onze vakantie gaat gewoon door. Het voelt heel dom om dat te zeggen, wetende wat voor ravage deze natuurramp hier niet ver vandaan precies nu veroorzaakt. Een brandgebied zo groot als Zuid-Holland. Mensen die huis en haard moeten ontvluchten, hun levenswerk achterlaten, paarden vrij de wei laten in de hoop dat ze zichzelf in veiligheid brengen, brandweerlieden die hun leven riskeren.
Hoewel een nieuwe brand op steenworp afstand van onze plek inderdaad wordt bevestigd, gaat hier op het strand alles z’n toeristische gangetje. 'Kijk, een blusvliegtuig.' Het is zo raar. Als het idee in me opkomt om een drankje te bestellen bij de bar, kijk ik schuldbewust naar de rokerige lucht. Ik bestel niks.
Voor de jongens trek ik wel een zak Bugles open. Ik denk aan het doorspelende orkest op de Titanic.
‘En Apie?’
“Apie zit ook in een tas in de auto. Alleen de tandenborstels liggen nog in de tent.” Gejuich. En de iPad, bedenk ik me nu, maar dat hou ik voor me. Na een poosje toch onrustig heen-en-weer schuiven, apps checken, de lucht beoordelen, neemt de diepzwarte rook iets af en keert de rust verder terug: deze nieuwe brand is duidelijk onder controle. Gefascineerd staren we naar de vreemde, apocalyptische lucht nu de zon op klaarlichte dag wordt verduisterd door de hangende rook. Stiekem is die schaduw best even welkom, durft mijn brein te denken, want goh, wat was het heet. Ik schaam me voor die gedachte. Naar mijn plekje in de hemel kan ik nu definitief fluiten.
Op NU.nl, onder het bericht over het natuurgeweld bij Bordeaux, lees ik dat de Route du Soleil langzaam dichtslibt richting het zuiden. Het vakantieverkeer komt onverminderd op gang. Ook zoiets raars, maar ja, wat is het alternatief na een jaar lang hard werken, zullen mensen denken. Oogkleppen op en gaan dan maar? Weer een bericht later lees ik dat de Meilandjes een melkveeboerderij met zeventig koeien gaan overnemen, dit keer bij RTL. Zelden werd een format verder uitgemolken, denk ik. Het nieuws schuift alweer door, het leven ook. Het valt nooit stil. Zelfs niet bij rampspoed, of individueel verlies. Keihard. En troostrijk misschien. Ik weet 't niet.

'Alles ging door. Volgens de camping was er geen reden tot paniek en hoefden we geen rekening te houden met een evacuatie. Sterker nog: donderdag mocht niemand de camping af om de hulpdiensten verderop niet in de weg te lopen. We waren nergens veiliger dan op de camping, werd gezegd. Tot de wind plots draaide en de gendarmerie ons om 3.45 uur met zwaailichten wekte. Hoewel we alleen papieren mochten meenemen hebben we in een paar minuten de auto vol gepropt. De sup, fietsen, dakkoffer, fietsendrager, spellen, kleding lieten we achter. Balen, maar we zijn veilig. Daar gaat het om.'
Geëvacueerde nicht
'Als we echt halsoverkop wegmoeten, laat ik mijn tent wel staan. Die spullen zijn maar spullen en ik ga er vanuit dat ik in die situatie echt wel genoeg tijd heb om onszelf in veiligheid te brengen. We gaan het wel zien. Thuis blijven vind ik sowieso geen optie. Ik zie wel wat er gebeurt.'
Vriendin die maandag naar deze regio afreist.
'Het lijkt of ik de enige ben die twijfelt om te gaan. Ja, de kinderen zullen balen als we niet gaan maar... Je kunt toch niet willens en wetens naar een rampgebied afreizen? Wat als het dán misgaat? De overheid adviseert om niet te gaan... Kennelijk kijkt iedereen hier anders naar.'
Vriendin die twijfelt om te gaan
'Ik hou me er niet zo mee bezig, wat moet ik dan: stoppen met leven? Geen leuke dingen meer doen omdat er verderop een brand woedt?'
Duitse campingbuurman uit Saarbrucken waar het begin juli 42 graden was (en wat hij juist probeerde te ontvluchten).
'Ik ben gisteren vanuit Zuid-West Frankrijk naar Normandië gereden om daar de vakantie verder te vieren. We zaten niet direct in het rampgebied, maar het werd ons letterlijk te heet onder de voeten. Met deze hitte is vakantie vieren niet te doen en voelt niet goed. Inmiddels is de snelweg onder Bordeaux dicht door nieuwe bosbranden, blij dat ik daar weg ben.'
Vriend die Bordeaux als favoriete vakantiebestemming voor ogen had
Feux de foret geeft realtime informatie over de bosbranden, geholpen door een community met betrokken leden. Deze site is zeer actueel, wel Franstalig.