Vrij veel laagjes

Afgelopen donderdag was de laatste aflevering van The Late Show with Stephen Colbert. Met enige zekerheid durf ik te zeggen dat ik afgelopen jaren geen openingsmonoloog van hem heb gemist. Elke avond voor het slapen keek ik het fragment van de avond ervoor, of desnoods vijf gemiste monologen achter elkaar.

Wie mij langer kent, weet dat ik de neiging heb me nogal diep in geopolitieke shit te storten. Oorlogen, verkiezingen, Trump-gelazer, democratieën die piepen en kraken - ik draai mezelf er soms volledig in vast. Niet bepaald licht verteerbaar of opzwepend, maar ieder mens heeft z’n eigen vorm van masochisme. Binnen deze ‘hobby’ had Stephen Colbert een cruciale rol, namelijk die van mijn dagelijkse portie sanity. Samen met zijn briljante redactie pompte hij op ludieke, satirische wijze toch altijd weer enige lichtheid, hoop en humor in de krankzinnigheid van de dag. Even die bevestiging dat je niet de enige bent die zich afvraagt wat er in godsnaam allemaal gebeurt in de wereld. Sámen compleet versteld staan van zoveel wanorde (en ongegeneerde zelfverrijking) in het Witte Huis, is toch 'gezelliger' dan alleen.

Vorig jaar luisterde ik een podcast waarin Colbert en CNN-presentator Anderson Cooper praten over rouw. Colbert verloor zijn vader en twee broers bij een vliegtuigongeluk toen hij zelf tien jaar oud was. Het is een prachtig gesprek, over hoe je rouw niet kunt verslaan, maar er toch met dankbaarheid naar kunt kijken. De inmiddels 62-jarige Colbert vertelt over de momenten van ‘happiness’ die hem regelmatig overvielen toen zijn eigen kinderen jong waren.

Over die keer dat zijn zesjarige dochter in opperste blijheid van de schommel sprong, met gespreide armen op hem afremde en hij zichzelf betrapte op de gedachte: wauw, geweldig,... nog vier gelukkige jaren!

Niet omdat hij daadwerkelijk dacht dat er iets met hem zou gebeuren zodra zijn dochter tien werd,  maar omdat hij simpelweg geen innerlijk voorbeeld had van een relatie tussen een vader en een kind óuder dan tien jaar.
Ik herkende dat meteen.

Vandaag wordt Faas, mijn jongste, tien.
De leeftijd die ik had toen mijn moeder overleed, ook ik was de jongste.

Ergens op de achtergrond voel ik dit al weken zachtjes zoemen: tien jaar, tien jaar, tien jaar. Constant aanwezig. Ik ben #dankbaar, melancholisch, blij, verdrietig, trots en ontroerd tegelijk. Een verjaardagstaart met vrij veel laagjes dus. En volgens mij voelt Faas het ook. 'Ik ga negen missen,' zegt hij steeds. Zonder dat we hier zware gesprekken over voeren trouwens; hij is bepaald geen voorstander van het onderwerp 'dood'. Wel is hij al weken buitenproportioneel druk met zijn verjaardag. Alsof hij ergens óók voelt dat dit een gekke mijlpaal is. Ik weet daar niet zo goed raad mee, en probeer aan alle kanten zijn hooggespannen verwachtingen voor De Grote Dag bij te stellen. ‘Ik weet niet zeker of die of die kunnen komen, lieverd.’ Al weken kruist hij de nachtjes af: ‘Bíjna, mam!’ Al weken reageer ik met: ‘Nou, dat duurt écht nog wel even hoor.’

Voor wíe zeg ik dat eigenlijk?

Vandaag is die dag. En zoals altijd druk ik het liefst weer op de innerlijke pauzeknop. Zoals ik dat zo vaak wil. Om de haverklap eigenlijk. Tijdens heerlijke stranddagen. Gezelligheid met dierbaren. Uitslapen met een kat op m'n hoofd. Een cabaretvoorstelling. Uiteten. Een filmavond met de jongens. Tijdens The Late Show. Kinderen die opgroeien. Bij alles waarvan je ergens voelt: dit komt niet meer terug.

Tien jaar - wat groot al, zeggen mensen. Wat ontzettend jong nog, zie ik nu...

Terwijl ik daar een beetje melancholisch over zit te doen, zegt Luuk – toch ook een fervent Stephen Colbert-kijker, ineens opgewekt: ‘Ik vind het altijd wel fijn als dingen eindig zijn. Verandering is goed, dat geeft nieuwe energie.’ Ik kijk hem onderzoekend aan... hij meent dit echt. En ik wéét ook dat hij het meent.

Goddank werkt dat vaak genoeg aanstekelijk. Ik ga de slingers ophangen. Joie de vivre! Faas, gefeliciteerd. En Stephen: bedankt.